Róża pustyni

roza_pustyni03
roza_pustyni04
roza_pustyni05

W dniu 21 grudnia 2017 roku, Muzeum Ziemi otrzymało w darze od Pana Jarosława Południkiewicza, unikatowy okaz róży pustyni, który dzięki niezwykle urozmaiconej morfologii jest wyjątkowo dekoracyjny. Eksponat ten, ważący blisko 60 kg, o wymiarach 60x40x24 [cm], jeden z większych w Polsce, znaleziony został w 1965 roku na Saharze w Algierii (rejon Ghardaja), przez ojca Pana Jarosława – Przemysława Południkiewicza, eksperta ONZ w latach 1964-69.

Róża pustyni – skupienia zrośniętych ze sobą kryształów gipsu o kształcie zbliżonym do płatków róży. Róże pustyni tworzą się na obszarach suchego i gorącego klimatu. Oprócz gipsu, który jest ich głównym składnikiem, podrzędnie zawierają kwarcowy piasek. Krystalizacja odbywa się w przypowierzchniowej warstwie luźnego piasku, na skutek odparowania silnie zmineralizowanych wód gruntowych (lub słonych jezior), które dzięki procesom kapilarnym migrują ku powierzchni ziemi. Po odparowaniu wody, zawarte w niej siarczany wapnia krystalizują w sypkim piasku w formie róż pustyni.

Właściwości:
twardość – 1,5-2,0
gęstość – 2,3-2,4
barwa – zazwyczaj żółtawa; przy większej domieszce tlenków żelaza (hematytu)
nabierają odcieni rudawych; w tunezyjskiej Saharze są białe, na pustyniach
argentyńskich są czarne
przełam – nierówny
połysk – szklisty, perłowy lub matowy
łupliwość – doskonała

Występowanie:
Głównym obszarem występowania róż pustyni jest Sahara. Największe okazy znajduje się w Algierii. Mogą one mierzyć ponad 1 m długości i ważyć do kilkuset kilogramów.